Hangi Bakım İşi Evde Yapılır, Hangisi Uzman İster
Karar için üç ölçüt: geri alınabilirlik, risk ve ekipman. Evde rahatlıkla yapılabilenler, dikkat isteyenler, uzman gerektirenler ve hata yapıldığında ne yapmalı.
Selin Ertunca 4 dk okuma
Bakım işlerinin bir kısmı evde rahatlıkla yapılır, bir kısmı ise uzman eli ister. Aradaki sınır çoğu zaman net değildir ve karar genellikle iki uçta verilir: ya her şey salona bırakılır ya da her şey evde denenir. İkisi de sorun yaratır. Birincisi gereksiz harcama, ikincisi ise düzeltilmesi zaman alan sonuçlar doğurur.
Doğru soru şudur: bu iş yanlış giderse ne olur ve geri alınabilir mi? Evde hangi işi kendi başına halledebileceğini bilmek, evde kendin halledebilir misin testinde ölçülen pratik beceri mantığıyla aynı: sınırı bilmek, cesaretten daha değerli.
Karar için üç ölçüt
Bir işin evde yapılıp yapılmayacağına karar verirken üç soru yeterlidir. Birincisi geri alınabilirlik: sonuç kötü olursa düzeltilebilir mi, yoksa uzaması mı beklenecek? İkincisi risk: cilde, saça ya da tırnağa kalıcı zarar verme ihtimali var mı?
Üçüncüsü ise ekipman ve deneyim: gerekli aletler var mı ve daha önce benzer bir iş yapıldı mı? Üç sorunun cevabı olumluysa iş evde yapılabilir. Herhangi birinde tereddüt varsa, ilk denemeyi uzmanla yapmak daha akıllıcadır.
Evde rahatlıkla yapılabilenler
Temel bakım adımlarının neredeyse tamamı evde yapılır. Temizleme, nemlendirme, güneş koruması, nazik peeling ve maske uygulamaları bu gruptadır. Bunlar düzenli tekrar gerektirdiği için zaten salonda yapılması pratik değildir.
Tırnak bakımının büyük bölümü de evde yapılabilir. Tırnakları düz kesmek, törpülemek, tırnak etini itmek yerine nemlendirmek ve basit bir cila uygulaması özel beceri gerektirmez. Saçta ise yıkama, maske uygulaması ve basit şekillendirme evde yapılan işlerdir.
Dikkatli yapılırsa evde olanlar
Bazı işler evde yapılabilir ama hata payı daha yüksektir. Kaş düzeltme, ağda ve epilasyon bu gruba girer. Yanlış yapıldığında sonuç birkaç hafta içinde düzelir; kalıcı hasar riski düşüktür ama tahriş olasılığı vardır.
Saç boyamada durum biraz daha karışıktır. Aynı tonda tazeleme ya da kök boyama evde yapılabilir. Belirgin renk değişimi, açma işlemi ve daha önce boyanmış saçtan renk sökme ise evde denenmemelidir. Bu işlemler kimyasal olarak zorlayıcıdır ve sonuç beklenmedik çıktığında düzeltmesi hem pahalı hem zaman alıcıdır.
Uzman gerektirenler
Bazı işlerin evde yapılması hem sonuç hem güvenlik açısından uygun değildir. Derin peeling uygulamaları, kimyasal işlemler, tıbbi cihaz gerektiren bakımlar ve kalıcı sonuç doğuran işlemler bu gruptadır.
Aynı şekilde deride şüpheli bir değişiklik, geçmeyen bir yara, hızlı ilerleyen saç dökülmesi ya da inatçı bir cilt sorunu varsa bunlar bakım değil sağlık konusudur. Bu durumlarda kozmetik ürünlerle çözüm aramak, tanıyı geciktirir. Ayrım basittir: görünümü iyileştirmek bakım, bir sorunu tedavi etmek hekim işidir.
Ekipmanın payı
Evde yapılan işlerin başarısı büyük ölçüde ekipmana bağlıdır. Kör bir makas, hijyeni sağlanmamış bir cımbız ya da ısı ayarı bozuk bir cihaz, en dikkatli uygulamayı bile boşa çıkarır.
Aletlerin temizliği ayrı bir başlıktır. Deriye temas eden her araç, kullanımdan önce ve sonra temizlenmelidir. Bu araçların paylaşılmaması gerekir. Az sayıda ama düzgün ekipmana sahip olmak, kalabalık bir set almaktan her zaman daha iyidir.
İlk kez denerken
Yeni bir işi ilk kez denerken zamanlama önemlidir. Önemli bir günden hemen önce yapılan ilk deneme, en riskli tercihtir. Sonuç beklenmedik çıkarsa düzeltmek için süre kalmaz.
Bunun yerine boş bir haftada, acele etmeden ve küçük bir alanda denemek gerekir. Görünmeyen bir bölgede yapılan test uygulaması, hem ürünün tepkisini hem uygulamanın nasıl gittiğini gösterir. İlk denemede az yapmak, sonradan eklemek her zaman mümkündür; fazla yapılanı geri almak ise değildir.
Maliyet karşılaştırması
Evde yapmak her zaman daha ucuz değildir. Bir işlem için alınan ürünler, aletler ve harcanan zaman toplandığında, arada sırada yaptırılan bir hizmetten pahalıya gelebilir.
Hesap yaparken kullanım sıklığı belirleyicidir. Haftada bir yapılan bir işlem için ekipman almak kısa sürede kendini amorti eder. Yılda birkaç kez yapılan bir işlem için ise hizmet almak daha ekonomiktir. Kullanılmayan aletler, en pahalı harcama kalemidir.
Hata yapıldığında
Evde yapılan bir iş yanlış gittiğinde en yaygın refleks, hemen bir müdahale daha yapmaktır. Bu genellikle durumu kötüleştirir. Tahriş olmuş bir cilde yeni bir ürün sürmek ya da beklenmedik çıkan bir renge ikinci bir kimyasal uygulamak buna örnektir.
Doğru davranış durmak ve beklemektir. Cilt kendini birkaç günde toparlar; saçta ise uzman değerlendirmesi almadan yeni işlem yapılmamalıdır. Sınırı bilmek ve gerektiğinde durabilmek, evde bakımın en önemli becerisidir.